Issue link: https://maltatoday.uberflip.com/i/1546284
Carmel Cacopardo 11 editorjal IL-ĦADD 23 T'AWWISSU 2026 • illum ILLUM, MEDIATODAY LTD, VJAL IR-RIĦAN, SAN ĠWANN SĠN 9016 Tel: (356) 21 382741-3, 21 382745-6 • Fax: (356) 21 385075 Direttur Maniġerjali: SAVIOUR BALZAN • Editur: PAUL COCKS Ittri u Kummenti, Imejl: illum@mediatoday.com.mt M alta ma tistax tibqa' tħares lejn it-turiżmu biss bħala kwistjoni ta' numri, wasliet u dħul ekonomiku. It-turist huwa milqugħ f 'pajjiżna, u s-settur turisti- ku huwa kruċjali għall-ekonomija Maltija. Iżda l-ospitalità ma tfissirx li pajjiżna għandu jaċċetta mġiba li kieku ma tkunx tollerata mingħand ħaddieħor. Fl-aħħar xhur kellna ħafna eżempji ta' turisti li jaqbżu l-limiti. Fis-Swieqi, resi-denti rrappurtaw każijiet ta' storbju eċċessiv, vandaliżmu, awrinar fil-pubbliku, persuni fis-sakra u anke ħmieġ u rimettar quddiem id-djar. F'Lulju, filmat wera turisti fuq il-bjut ta' appartamenti short-let jgħajtu u jitfgħu fliexken fit-triq. F'każ ieħor, 12-il persuna ġew immultati madwar €2,000 wara storbju eċċessiv u ksur tal-ordni pubblika fi blokk fi Triq Cannataci. Tmienja mid-disa' appartamenti fil-blokk kienu qed joperaw bi ksur tal-kundizzjonijiet tal- liċenzja. F'San Ġiljan rajna wkoll xeni ferm aktar inkwetanti. Filmat li xxandar f 'Lulju wera grupp ta' erba' persuni, maħsubin li kienu Taljani, jagħtu daqqiet lill-bibien ta' blokka ta' appartamenti u jheddu r-residenti. Xi residenti spiċċaw magħluqin fi djarhom u saħansitra kellhom jaħsbu kif jiddefendu ruħhom. U issa għandna l-aħħar każ: sitt ċittadini Taljani ġew arrestati fl- Ajruport Inter-nazzjonali ta' Malta l-Ħamis filgħaxija b'rabta ma' sensiela ta' ħsarat fuq karozzi fis-Swieqi. Dawn mhumiex każijiet iżolati li nistgħu sempliċement niskużaw bħala "ftit turisti problematiċi". Meta l-istess lokalitajiet qed jesperjenzaw l-istess problemi sena wara sena, hemm problema strutturali ta' infurzar. Għalhekk hija ħaġa pożittiva li fl-aħħar ġiet intensifikata l-preżenza fit-toroq. Il-Pulizija qed iżżid ir-rondi fis-Swieqi, San Ġiljan, Paceville, Tas- Sliema u l-Gżira, filwaqt li l-Forzi Armati ta' Malta u l-LESA qed jagħtu l-appoġġ tagħhom. Fis-Swieqi, il-Pulizija ilha tagħmel rondi billejl matul is-sajf, u l-involviment tal-AFM jagħti preżenza akbar f 'żoni li ilhom isofru minn problemi ta' ordni pub-blika. Dan għandu jiġi appoġġjat, mhux ikkritikat. Iżda ma jistax ikun soluzzjoni tem-poranja għas-sajf biss. Il-kontrolli għandhom ikunu kontinwi, partikolarment f 'żoni fejn il-konċentrazzjoni turistika hija kbira. Għandhom jiżdiedu l-ispezzjonijiet fuq short-lets, il-kameras għandhom jintużaw b'mod effettiv, u dawk li jikru l-proprjetà tagħhom lil turisti għandhom jinżammu responsabbli meta jkun hemm ksur ripetut tar- regoli. U iva, hemm bżonn ukoll li l-multi jkunu biżżejjed biex jiskoraġġixxu. Il-miżura tal-multi fuq il-post għal persuni li mhumiex residenti kienet pass tajjeb, u f 'erba' ġimgħat biss ingħataw kważi 500 multa, l-aktar f 'Tas-Sliema, San Ġiljan u s-Swieqi. Imma jekk multa ta' ftit mijiet ta' ewro titqies bħala "spiża tal-vaganza", allura tkun tilfet l-iskop tagħha. Malta għandha tibqa' pajjiż ospitabbli. Iżda l-ospitalità għandha tkun reċiproka. Min jiġi Malta għandu dritt igawdi l-vaganza tiegħu; ir- resident għandu dritt jorqod, jgħix u jimxi fit-triq tiegħu fil-paċi. It-turist huwa milqugħ. Il-vandalu, l-aggressur u min jikser il-liġi mhumiex. U l-pass li jmiss għandu jkun li dan il-prinċipju jsir realtà kuljum, mhux biss meta l-attenzjoni tal-pubbliku tkun fuq Malta. It-turisti nilqgħuhom, iżda l-liġi tapplika għal kulħadd?